Gyda Llaw (From Western Telegraph)

Gyda Llaw

In our Welsh language column Gyda llaw (By the Way) Eifion Jenkins provides a list of words to assist Welsh learners.

MAE tynged ffermio yng Nghymru mor fregus ag erioed, yn arbennig gyda'r bygythiad newydd o haint ar datws. Ond mae ffermwyr ifanc y sir yn dal i fod yn weithgar iawn - fel y gellir ei weld wrth ddarllen tudalen rheolaidd newyddion y symudiad yn y papur yma. Mae'r clybiau yn llenwi bwlch pwysig mewn bywyd gwledig, yn cynnig cyfleuon i bobol ifanc deithio'r byd, datblygu gyrfa neu, yn bwysicach oll efallai, cymdeithasu.

Adloniant hefyd yw un o nodweddion amlwg y symudiad ac eisteddfodau y ffermwyr ifanc, yn lleol ac yn yn genedlaethol, sy'n rhoi un o'r llwyfannau iddyn nhw ddangos eu doniau yn y maes hwnnw.

Yn dilyn ymateb gwych gan wylwyr S4C y llynedd, bydd uchafbwyntiau "yr Eisteddfod Arall", neu Eisteddfod Mudiad Ffermwyr Ifanc Cymru, yn cael eu dangos ar S4C eleni. (nos Wener, Rhagfyr 12, am 9 y hwyr).

Roedd tua 200 o ffermwyr ifanc Sir Benfro yn cystadlu yn ddiweddar yn Eisteddfod Ffermwyr Ifanc Sir Benfro ac mae myntai o unigolion a grwpiau wedi mynd ymlaen i gystadlu ar lwyfan eisteddfod genedlaethol y mudiad.

Cynhaliwyd yr Eisteddfod ym mhafiliwn Corwen ddiwedd mis Tachwedd, pan wnaeth dros 500 o gystadleuwyr o bob cwr o'r wlad dyrru i gystadlu mewn cystadlaethau yn amrywio o sgetsys a deuawdau doniol i rai mwy traddodiadol megis parti unsain a llefaru unigol.

Y brif seremoni oedd y cadeirio, ac yn wahanol i eisteddfodau eraill, gall rhywun ennill y gadair gyda cherdd neu stori fer yn Gymraeg neu Saesneg. Yn l Simon Evans, cadeirydd Clwb Ffermwyr Ifanc Cymru, "Roedd yr Eisteddfod eto eleni yn llwyddiant ysgubol ac mae hi'n braf gweld y cyfryngau yn rhoi sylw haeddiannol iddi ac i'r dalent aruthrol sydd gennym yma yng Nghymru ym mudiad y Ffermwyr Ifanc." Catherine Ayres fydd yn dilyn hynt a helynt y diwrnod.

Yn l Catherine, "Mi oedd safon y cystadlu yn uchel iawn eleni a dwi'n falch iawn bod y dalent yma yn cael llwyfan ar y teledu bellach. "Dwi'n meddwl mai'r prif wahaniaeth rhwng yr Eisteddfod yma a'r prif eisteddfodau eraill yw bod mwy o ryddid i joio ynddi, yn hytrach na becso am y canlyniadau - llai o gythraul canu yn sicr!

"Dwi'n meddwl mai'r cystadlaethau y gwnes i eu mwynhau fwyaf oedd yr unawd sioe, oherwydd safon uchel y cystadlu a'r gystadleuaeth meimio i gerddoriaeth, sydd wastad yn fy nhiclo!"

GEIRFA I DDYSGWYR / Vocabulary for learners

Tynged - fate Bregus - fragile Bygythiad - threat Haint - disease Gweithgar - active Cymdeithasu - to socialise Nodweddion - characteristics Doniau - talents Uchafbwyntiau - highlights Ysgubol - out-and-out Sylw haeddiannol - the notice it deserves Aruthrol - wonderful Hynt a helynt - goings-on Cythraul canu - disputes